خارجى يافت مىشود . پس آثار خارجى ماهيت ظاهر مىشود و گاهى با وجود ذهنى موجود مىگردد ، لذا آثار خارجى بر وجود ذهنى ( ماهيات ) بار نمىشود - ثبوت و تحققى به كمك وجود است ، نه به كمك ذات ماهيات ؛ اگر چه آن‌دو وجود و ماهيت در خارج متحدند و نيز ( از مباحث گذشته روشن شد ) كه براى مفاهيم اعتبارى عقلى ؛ يعنى مفاهيمى كه از خارج ( مستقيما ) انتزاع نشده‌اند و تنها عقل به‌وسيله نوعى از تعمل ( و كار عقلانى و تحليل ذهنى ) به دليل ضرورتى كه عقل را براى تعمل و عمل فكرى آن مفاهيم اعتبارى ، وادار مىكند ، نحو ثبوتى به كمك مصاديق آن مفاهيم اعتبارى دارند كه از طريق آن مفاهيم اعتبارى ، حكايت مىشوند ؛ هرچند اين مفاهيم در مصاديق‌شان مثل اخذ ماهيت كه در افراد و حدود مصاديق خود اخذ مىشود ، اخذ نمىشوند ، مانند مفاهيم وجود ، وحدت ، عليت و مانند آن ( مثل وجوب و امكان ) . ( نمىشود گفت : مفهوم وجود در وجود خارجى اخذ مىشود ، چون از خارج مستقيما اخذ و گرفته نشده است ، اما انسان كه از افراد خود مثل حسن ، حسين و . . . اخذ شده است ، داخل در آن‌هاست ، لذا در تعريف حسن گفته مىشود : انسانى است كه فرزند فلانى ، به رنگ و شميلهء چنين ، قيافهء چنانى و . . . است . مفاهيم اعتبارى ، از ماهيت ، ذات و حقيقت مصاديق خود حكايت نمىكنند ، بلكه بيان‌گر مرتبه و ويژگى وجودى مصاديق خود مىباشند ، مثل وجوب و امكان ، قوه و فعل ، حدوث و قدم و علت و معلول كه از معقولات ثانيه فلسفىاند ) . نفس الامر ، ثبوت عام و معيار صدق قضايا و هذا الثبوت العام ، الشامل لثبوت . . . إنّ كذا كذا فى نفس الأمر . و اين ثبوت عام كه شامل ثبوت وجود ، ماهيت و مفاهيم اعتبارى عقلى مىشود ، نفس الامر ( كه علامت و ملاك صدق قضاياست ) ناميده مىشود ،